PPD 2017 06 19 13.51.36

Drukbezocht landelijk PACT event.

‘PACT pakt door!’, onder die titel werd op 19 juni het grote PACT-event 2017 georganiseerd in de Fabrique in Utrecht. Ruim 350 enthousiaste en betrokken mensen kwamen bij elkaar om te luisteren, te leren en elkaar te inspireren over de samenwerking tussen onderwijs, kinderopvang en jeugdhulp.

Op die bloedhete maandagmiddag werd teruggekeken op drie jaar PACT. Vraagstukken uit de praktijk en het beleid werden voorgelegd aan bevriende buitenstaanders én er werd vooruitgekeken. Basis daarvoor vormde mooie initiatieven uit allerlei regio’s.

Klik hier om dit artikel in pdf te lezen.

Bestuurslid van Het Kinderopvangfonds en voorzitter van de Adviesgroep van PACT, Els Rienstra, trapte de bijeenkomst af: “Ik ben heel trots op de oogst na drie jaar PACT. PACT heeft het denken over moderne pedagogische voorzieningen voor jonge kinderen echt in beweging gebracht. Dat vieren we hier en brengen we in beeld. Daarnaast is de vraag van vandaag wat mij betreft ook: wat gaan we hiermee doen?”

Oneindig potentieel
Claire Boonstra, Young Global Leader van het World Economic Forum en Online Mediavrouw van het jaar, startte het inhoudelijk programma met haar vraag: “Wat als we het oneindig potentieel van de mensheid ontsluiten en mensen leren hoe ze hun unieke potentieel waardevol kunnen inzetten in de samenleving?”

Met haar organisatie Operation Education verkent Claire de leersystemen van de toekomst en bevraagt ze het onderwijssysteem van vandaag. Vragen die ze ook aan de zaal stelt. Over de doelen van het huidige onderwijs (kiezen we voor hoge scores of voor het ontwikkelen van ieders eigen en unieke oneindig potentieel). En over het waarom van lange zomervakanties (oorspronkelijk bedoeld zodat kinderen konden helpen bij de oogst). Zij laat zien dat diverse onderwijsgewoontes gedateerd zijn en nu bijdragen bij aan het vergroten van de ongelijkheid. En ook dat het gelukkig radicaal anders kan, ook binnen het huidige systeem.

Presentatie claire 64

Claire Boonstra: “Niemand is gemiddeld en toch zijn gemiddelden en standaardisering aan de orde van de dag in het huidige onderwijs. Waarom gaan we niet meer uit van ‘merkbaar’ in plaats van ‘meetbaar’? En vervangen we mechanismen als hiërarchie, gemiddelde, norm, standaardisatie en opdeling door: diversiteit, lerende organisatie, mensen, processen en samenhang?” Een deel van het antwoord op deze vraag zit volgens haar in het feit dat we onvoldoende kijken naar de ‘mechanismen’ die hierachter zitten.

“Sommige vragen zijn nu eenmaal niet met een simpel ja of nee te beantwoorden…”

PPD 2017 06 19 15.36.38Buitenstaanders reageren op dilemma’s
Jeanette Doornenbal - lector Jeugdbeleid en voorzitter van het wetenschapsteam van PACT - presenteerde daarna het eerste dilemma van de middag. Zes ’bevriende buitenstaanders’ dachten mee over vraagstukken die door PACT en Kindcentra 2020 waren geformuleerd. Jeannette Doornenbal: “Durven we te kiezen voor een inclusieve speelleeromgeving ook wanneer kinderen (en hun ouders) gebaat zijn bij specialistische hulp en begeleiding?”

Deze dialogen leverden inderdaad nieuwe inzichten op. Zo vond denker des vaderlands René ten Bos het ‘inclusie-vraagstuk‘ niet oplosbaar: “Sommige vragen zijn nu eenmaal niet met een simpel ja of nee te beantwoorden, dat zal altijd een dilemma blijven.”

Op het vraagstuk van wetenschapper Ruben Fukkink: “Hoe leiden we de professional van de toekomst op?”, reageerde Albert Jan Kruiter (Instituut Publieke Waarden) direct: “Mijn tips voor opleiders? Leer mensen rekenen, leer mensen minder gevoelig te zijn voor autoriteit en leer ze meer te vertrouwen op hun professionele intuïtie.”

“Het gemiddelde kind bestaat niet”

Het derde vraagstuk werd geformuleerd door Gijs van Rozendaal (Kindcentra 2020): “Hoe vergroten we het draagvlak bij ouders voor inclusieve kindvoorzieningen?” Kristel van Haaren - hoofd Sales en Business Development bij Heijmans Bouwbedrijf: “Wij vragen automobilisten ook niet om mee te denken over nieuwe soorten asfalt… Vertel ouders over het ‘waarom’, overtuig ze van het belang, laat goede voorbeelden zien. Je moet eerst inspireren zodat mensen zien wat er mogelijk is.”

PACT-praktijk aan het woord
Na dit plenaire gedeelte presenteerden zeven regionale PACT-praktijken hun praktijk, hun dilemma’s en hun vragen. Prachtige gesprekken, waarin de vragen uit de praktijk en de kennis uit de zaal bij elkaar kwamen. Centraal stond steeds: hoe bouwen we verder aan inclusieve voorzieningen? Daarnaast waren er drie beleidstafels. Een lokaal beleid tafel (over de effectieve inzet vanuit gemeenten), een wetenschapstafel (over relevante nieuwe onderzoeksvragen voor de toekomst) en een Kindcentra2020tafel (hoe verder richting 2020).

Scharrelruimte
De lokaal beleidtafel pleitte voor lokale ‘scharrelruimte’; de mogelijkheid om te experimenteren zonder dat er direct gehandhaafd wordt. Bij monde van wethouder Rene Peeters (Almere) werden gemeenten opgeroepen te investeren in integrale teams. “Bouw samen met lokale partners aan een visie en regel de professionele ontmoeting. En maak het ook voor jeugdhulp financieel mogelijk om te werken binnen opvang en onderwijs!”

“We zijn een verbinder tussen mensen, ideeën en initiatieven”


PPD 2017 06 19 15.44.54Teamleren en het spelende kind

De wetenschapstafel leidde tot een aantal nieuwe onderzoeksthema’s, zoals teamleren (21st century skills) en de invloed van de fysieke omgeving op de breinontwikkeling van jonge kinderen. Ook de vraag: wat vinden ouders van inclusieve voorzieningen, met een integraal aanbod en intensievere samenwerking tussen medewerkers, zou verder uitgediept mogen worden vonden de aanwezigen. Dat gold ook voor de opbrengsten; wat levert preventieve, vroege signalering en een inclusief aanbod op? Inhoudelijk, maar ook financieel?

Ouders en werkgevers betrekken
“Veel te vroeg om nu te stoppen met Kindcentra 2020”, was het algemene geluid aan de Kindcentra2020tafel. Nu de samenwerking tussen kinderopvang, onderwijs en jeugdhulp zo’n enorme vlucht heeft genomen en Kindcentra 2020 een beweging is geworden, zouden PACT en Kindcentra 2020 meer dan tot nu toe ook ouders en werkgevers moeten betrekken. Hoe dat te doen wacht ook enigszins op wat er in het regeerakkoord komt te staan, zo vonden deelnemers aan deze tafel. Hun belangrijkste advies? “Kindcentra 2020 is een beweging van onderaf, van bestuurders uit onderwijs, kinderopvang, jeugdhulp en van wethouders. De verbinding tussen deze sectoren is de unieke kracht. Dat moeten we vast zien te houden.”

PACT pakt door, ook in de regio
Het PACT-event was - naast de plenaire gesprekken, presentaties en workshops - vooral een bijeenkomst van de ontmoeting. Tussen de bedrijven door werd ondanks de hitte druk gesproken en gediscussieerd over samenwerking, t-shaped professionals, onderzoek, toekomst, financiële ruimtes, opbrengsten en meer. Overal waren mensen met elkaar in gesprek. In de koelte van de ruimtes van de Fabrique, maar ook buiten in de schaduw.

PPD 2017 06 19 17.01.50Goud waard
Bij de afsluiting concludeerde dagvoorzitter Marcia Luyten: “Zowel PACT als Kindcentra 2020 heeft de afgelopen jaren sterke netwerken opgebouwd. PACT via regionale ambassadeurs en Kindcentra 2020 via de vier kopgroepen vanuit gemeenten, kinderopvang, onderwijs en jeugdhulp.” “Beide zijn goud waard”, vonden projectleiders Anki Duin en Gerdi Meyknecht desgevraagd. “Met veel nieuwe energie, nieuwe inzichten, agendapunten voor de toekomst en de drive om met elkaar stappen verder te zetten, sluiten we de middag af. Ook met de conclusie dat PACT geen project meer is maar een beweging. Wij willen doorpakken als het gaat over het ondersteunen van de praktijk en goede voorbeelden in de spotlights zetten. PACT wil ook innovatie blijven stimuleren en vragen uit de praktijk voorleggen aan beleidsmakers. PACT is een verbinder gebleken tussen mensen, ideeën en initiatieven.”

De opbrengsten van de workshops zijn na te lezen op de website www.pedagogischpact.nl . Daar vindt u ook de PACT-toolkit en meer informatie over de mensen en de Oogst van PACT. Meer weten over Kindcentra 2020? Zie www.kindcentra2020.nl)

Over PACT
In PACT werken praktijk, wetenschap en beleid samen aan een sterke pedagogische omgeving waarin alle jonge kinderen samen kunnen opgroeien. PACT bouwt zo mee aan integrale voorzieningen voor kinderen van 0 tot 12 jaar. De focus ligt op de werkvloer, waar pedagogische, educatieve en zorgmedewerkers een multidisciplinair team vormen: zij zijn de pedagogische professionals van de toekomst. Overal in het land zijn PACT-proeftuinen actief en wordt in pilotgemeenten de verbinding met het lokale jeugd(zorg)beleid gelegd.
Pedagogisch PACT is een project van Het Kinderopvangfonds.